Beyaz Nokta® Gelişim Vakfı

• Eğitimler

ÖğrEv’in ana işlevlerinden birisi eğitimdir. Başta Ezbersiz Eğitim olmak üzere, kişilerin kendi inisyatiflerinde öğrenmelerine dayalı tüm bilgi-beceri kazanma yolları bu sınıfa girmektedir. Aşağıdaki tüm öğrenme ürünleri (araçları) bu ilkeye dayalıdır.

• Hızlı Dönüşüm Kampları (HDK)

Bu öğrenme ürününün adındaki (hızlı) sıfatı süresinin 2 gün olmasından; (dönüşüm) deyimi kişinin yaşam alanını dönüştürmesinden; (kamp) sözcüğü ise yoğun ve disiplinli programından gelmektedir.

HDK, Yaşam Alanı kavramına dayalıdır. Kişilerin, fiziksel, zihinsel, psikolojik ve ahlaki sınırlarının oluşturduğu alana Yaşam Alanı denilmektedir. Bir bölümü kişilerin kendi seçimleri dışında veri olarak dünyaya getirdikleri sınırların dışındakilerin büyük çoğunluğunun zaman içinde –pek de farkında olmadan- oluştuğu ve giderek kişilerin yaşamlarını daraltan birer bireysel hapishaneye dönüştüğü bilinmektedir.

HDK, kişilerde önce bunun farkındalığının yaratıldığı, sonra da onların bireysel amaçlarına göre bir veya birkaçının değiştirilmesinin planlanıp uygulanmaya başlandığı ve bu uygulamanın da (6)da açıklanan Taahhüt Noterliği sistemiyle güvence altına alındığı 2 tam günlük yoğun seminerlerdir.

Seminerlerin anahtar öğretileri şunlardır: “Yaşam Alanı”, “Doğru Sorular”, “Sorunlar = Öğrenme Yetmezlikleri”, “Yüksek Öğrenebilirlik Yeteneğimiz”, “Çevremiz Öğrenme İmkanlarıyla Çevrilidir”.

HDK, ÖğrEv® üyeleri için ücretsiz, diğerleri (gençler, emekliler, profesyoneller gibi) için ise çeşitli indirimler uygulanarak ücretli olarak yapılmaktadır.

ÖğrEv® üyeleri ise üyelik ücretleri dışında ücret ödemezler.

HDK, iki ayrı alana göre düzenlenmekte olup aşağıda açıklanmaktadır.

• İstihdam Amaçlı (i-HDK)

Başta lise ve yüksek okul mezunlarının işsizliğine karşı düzenlenen HDK’lardır. İçeriği (1.1)’de açıklanan çerçevede ise de, bu içerik herhangi bir amaca göre değil şu 4 amaca göre oluşturulmuştur: (1) İş bulma, (2) Kendi işini kurma, (3) Tasarruf, (4) Ek gelir yaratma. Bir de bunlara ek olarak “mevcut istihdamının sürdürülebilrliğini güvenceye almak” amacı da mümkündür.

i-HDK’nın sloganı şudur: “Size iş garanti etmiyoruz; ama, sizin iş bulacağınızı ya da işinizi kuracağınızı garanti ediyoruz!”

i-HDK, kişinin yaşam alanının herhangi bir sınırını değil, ağırlıklı olarak istihdam şansını azaltan sınırlamalarını ortadan kaldırmaya yöneliktir.

• Kendini değiştirme amaçlı (d-HDK)

d-HDK, kişinin yaşam alanının, kendi öngördüğü bir amaca yönelik olarak bir veya birkaç sınırını esnetip genişletmeye yönelik kamplardır. Bu kamplarda kişilere “Amaç Nasıl Belirlenir?” konulu bir sunum da yapılmaktadır.

• Seminer, Konferans vb

ÖğrEv® çatısı altındaki seminer ve konferanslar, tamamen üyelerinin kendi tasarımlarına göre düzenlenir. Bunun önemi büyüktür. Geleneksel eğitim sisteminin alıştırdığı, “kişinin yerine onun ihtiyaçlarını belirlemek” yaklaşımı yerine, ihtiyaçlarını kendileri belirleyen kişiler arzu ettikleri eğitsel etkinlikleri düzenlerler.

ÖğrEv®’in bu bağlamdaki rolü mekân temini, uzman veri-tabanından yararlandırma, çağrılacak kişi veya kurumun “öğrenme esaslı eğitim” felsefesini beminseyip beminsememiş olduğunun değerlendirmesi ve eğitim alacak kişilerin buna göre uyarılmaları gibi rollerle sınırlıdır.

• Ezbersiz Eğitim (EE)

Beyaz Nokta® Gelişim Vakfı’nın (BNGV) eğitim konusundaki en geniş kapsamlı projesi olup, aşağıda sıralanan içerik öğelerinden ibarettir. Bu öğelerin her biri konusunda eğitimler, konferanslar yapılabildiği gibi, (7)’de açıklanan İmtiyaz Sistemi yoluyla gönüllü veya ticari girişimcilerin de yararlanmalarına açıktır.

EE öğeleri şunlardır:

• Öğrenme odaklılık,
• Ezbersizlik,
• Senaryo temellilik,
• Onur sistemi sınav,
• Gelişkin Türkçe,
• Derin algılamaya dayalı yabancı dil,
• Bilişim desteklilik,
• Sıfır tekrarlılık.

Bu öğeleri uygulamayı öngören eğitim kurumlarının kendilerini denetleyebilmeleri için Doğrulama Sistemi (DoSis) adlı bir akreditasyon sistemi de mevcuttur.

DoSis, ticari girişimciler tarafından özel veya devlet okullarında uygulanabilir. (Bkz. http://tinyurl.com/2v7qhj)

• Agora

Bir Beyaz Nokta® Gelişim Vakfı bilgileşim ya da bir diğer deyimle öğrenişim etkinliğidir. Katılanların belirli bir konudaki deneyim ve bilgilerini özel tasarımlı bir “pazar yeri” (agora) ortamında değiş-tokuş yapabildikleri, serbest iletişim ortamıdır.

“Agora”nın Amacı Nedir?

Kendilerinin ve/ya yakınlarının herhangi bir sorunu olan kişilerin, bilgi ve deneyimlerini paylaşarak, kendileri ve/ya yakınlarının yaşamlarını kolaylaştırmak üzere bir araya gelip bilgi-deneyim değiş-tokuşu (bilgileşim) yapmalarıdır. Burada anahtar kavram “yaşam kolaylaştırmak”tır.

Agora hangi konularda düzenlenmeli?

Agoralar öyle konularda düzenlenmeli ki, o konularda insanların birbirlerine yaşamı kolaylaştırıcı -ama ortalıkta da dolaşan bilgi durumunda olmayan- bazı bilgiler aktarabilmeleri mümkün olsun.

Üzerinde epey yazılıp-çizilen var olmasına karşın, katılımcıların çoğunda muhtemelen aynı ezberlerin yerleşik olması bir agoranın değerini düşürecektir.

Örneğin şu iki konudan birincisi yüksek değerli, ikincisi ise düşük verimli birer agora olacaktır:

Örnek 1, hiperaktivite agorası’dır. Hiperaktif hasta yakınlarının öyle özgün deneyimleri vardır ki bunlar ortalıkta ve kolay erişilebilir durumda değildir. Çoğu, uygulamalar sırasında ortaya çıkmış ve çok azı literatüre girmiştir. Ayrıca literatüre girmişse de yaygın olarak bilinmemektedir http://www.beyaznokta.org.tr/agora/, http://tinyurl.com/27264h.

Örnek 2 ise pazarlama becerileri kazanma konusudur. Bu konuda o denli çok öğrenme kaynağı var ve bunlar o denli yaygındır ki, katılımcıların birbirlerine aktarabilecekleri bilgiler son derece sınırlıdır.

ÖğrEv® üyeleri gerek kendi ilgi alanlarında gerekse toplumda bilgileşim ihtiyacı olduğunu düşündükleri konularda agora’lar düzenleyebilirler.

• Öğrenme Kardeşliği (ÖKard)

“Bilgi paylaştıkça artar, endişeler ise azalır!” öğrenme kardeşliği kavramının özüdür. Benzer endişelere (ya da ilgilere) sahip kişiler aralarında dayanışma arttıkça endişelerinin azaldığı, onların yerini bilgi ve karşılıklı güvenin aldığı bilinen bir olgudur. ÖKard, belirli sayıda kişinin, aralarında oluşturdukları ve bu olguyu esas alan dayanışma çemberleri’dir.

Buradaki öğrenme ve kardeşlik deyimleri şunu vurgulamaktadır:

• Öğrenme: Endişelerin kaynağı bilinmezliklerdir. Bilinmezlikler ise bilgileşim, yani bilen ile bilmeyen arasındaki bilgi alış-verişi ya da kısaca öğrenme yoluyla azalır. Buna öğrenişim de (karşılıklı öğrenme) denilebilir.
• Kardeşlik: Birbiriyle dayanışmanın –belki biraz abartılı- düzeyini ifade ediyor.

ÖKard Çemberi hangi yöntemlerle dayanışma sağlar?

Çembere dahil kişiler, kuruluşlarına temel oluşturan konuda bir yarar sağlayabilecek bilinen yöntemler kullanabilir, ayrıca yeni yöntemler de yaratabilirler. Bunlar, “dayanışma” ve “bilgileşim” araçları olmak üzere 2 ana gruba ayrılabilirler.

Dayanışma araçları

• • • Yardımlaşma sandığı (kendini açıklar),
    • İndirim çemberi (çember içine dahil kişilerin, ürettikleri mal ve hizmetleri birbirlerine indirimli olarak satmaları),
    • Zorunlu tasarruf (kendini açıklar),
    • Afet yardımlaşması (deprem vb afetler halinde karşılıklı yardımlaşma planlarının yapılmasıdır),
    • Taahhüt Noterliği Sistemi (Bkz. 6)
    • “Birimiz hepimiz hepimiz birimiz için” sözleşmesi,
    • Yasal destek paneli. İyi bir örnek http://www.adl.org örgütlenmesidir,
    • Dernek, vakıf vb şekilde örgütlenmek (kendini açıklar).
    • Beyaz Nokta®’nın imajının,
    • İnternet kaynakları (“solidarity circles”, “solidarity instruments”, “solidarity measures” gibi anahtar sözcüklerle yapılan aramalarda bulunabilecek çeşitli dayanışma araçları mevcuttur).

Bilgileşim (öğrenişim) araçları

• • • Agora (Bkz. 2),
    • Tanıdık portföyü oluşturmak (bir çember üyelerinin tanıdıklarının birbirlerince bilinmesidir),
    • Birbirini tanıma simgeleri kullanımı,
    • Kötü / iyi deneyim bilgileri (örn. sağlık sorunlarında) veri-tabanları oluşturmak,
    • Çember üyelerince konferanslar,
    • Yaratıcı düşünce üretme oturumları,
    • Çemberin pekiştirilmesi: ÖKar Çemberi’ne üye olan kişilerin birbirlerine güvenlerini pekiştirici deneyimlerin sistematik biçimde ve çember üyelerine tamamen açık biçimde kaydedilip biriktirilmesi son derece etkili bir bilgileşme ve dayanışma aracıdır. (Bkz. http://tinyurl.com/2sr7cq)

• Toplu Öğrenme

Ortak bir öğrenme amacı bulunan, fakat hiç birisinin konu hakkında tam bilgili olmadığı kalabalık gruplarda uygulanabilecek bir metottur. Öğrenilmek istenilen konu, en basitinden başlayıp en karmaşık düzeye varıncaya kadar parçalara ayrılır ve her bir parçaya bir kod verilir.

Bu listeler kullanılarak kişilerin kendilerini değerlendirmeleri ve hangi koda karşı gelen bilgi-beceri düzeyinde olduklarını tahminlemeleri istenir. Doğal olarak başlangıçta bazı yanılgılar olabilir.

Sonrasında, herkesin, kendisinden alt grupta bilgi-beceri sahibi olanların sorularına yanıt verebileceği ve üst gruplardakilere ise sorabileceği belirtilir. Böylelikle başlayan öğrenişim süreci sırasında kişiler, başlangıçtaki tahminlerini düzelterek kendilerini daha altlara ya da üstlere götürürler. Her kişi, kendine takdir ettiği düzeyi, göğsünde taşıdığı bir rozet ile tanıtır.

• Beyaz Nokta® Soruları

Bir soruna doğrudan çözüm aramak yerine, önce o sorun hakkında (yol açıcı) denilebilecek sorular üretmek, bu yaklaşımın özüdür (http://www.tinaztitiz.com/yazi.php?id=950).

Yaklaşık 30 kişinin katılacağı “doğru sorulara dayalı cevaplar üretmek” amaçlı bu toplantıların özgün yanı, bu yolla toplumumuzun sorun çözme pratiğinde pek de yeri olmayan “soru sorma kültürü”ne olumlu bir katkıda bulunulurken, bir yandan da ele alınan konuda yol açıcı soruların üretilmesidir. Böylece, “sorunların sorulara çevrilmesi” (http://www.tinaztitiz.com/yazi.php?id=955) yöntemiyle sorular haline dönüştürülen sorunların da çözülebilmeleri şansı artmaktadır.

• Taahhüt Noterliği

Kendisi için hazırlayacağı değişim programı içinde yaşam alanının en önemli eksiğini gidermeyi amaçlayan kişi muhtemelen bu eksiğini giderebilmek için bu programa katılmadan önce de kimi girişimlerde bulunmuş ve büyük olasılıkla başarısızlıkla karşılaşmıştır.

Bu defa bu programda böylesine bir olumsuzlukla –ve ümitle- başlamak durumundadır.

Taahhüt Noterliği Sistemi-TNS, kişilerin –eğer arzu ederlerse- kendilerini değiştirmek yönündeki kararlılıklarını desteklemek amacıyla oluşturulmuş bir sistem olup, adındaki (noter) sözcüğü resmi bir içeriğe değil tamamen bir benzetmeye işaret etmektedir.

Kendini değiştirmek için bir plan yapan kişi, bu planı içindeki bazı “yerine getirilmeme olasılığı bulunan” eylemleri güvenceye almak için TNS’nden yararlanır.

Katılımcılar, çoğunluğu Following Through adlı yayından seçilmiş -ama onunla sınırlı olmayan- araçlar listesinden bir veya birkaç araç seçerler.

Bu araçlar, hazırladıkları Bireysel Değişim Planı’nın (BDP) gerçekleştirilmesinde kritik önemi olan birkaç “söz”ün yerine getirilmesi amacıyla kullanılacaktır. TN ile yapılacak anlaşma, bu söz’ün tutulmasını güvence altına alacak, söz tutulmadığı takdirde hangi yaptırımların uygulanacağını yazılı olarak belirtecektir.

Söz konusu araçlar, TS’ni maddi ve/ya manevi yükümlülük altına sokan ve gerçekleştiri(e)mediği takdirde onu zorlayan araçlardır. Sistem tamamen gönüllü anlaşmaya dayalı olup asla TS’nin rızası dışında bir zorlama söz konusu değildir.

• İmtiyaz Sistemi (franchising)

BNGV®, kuruluşundan bu yana edinmiş olduğu bilgi ve deneyim birikimini yalnızca vizyonunu gerçekleştirmek için değil, aynı zamanda misyonu içinde yer alan “tekrarlanabilirlik” işlevini de gerçekleştirmek için kullanmalıdır.

“Tekrarlanabilirlik”, BNGV® projelerinin başka kişi ve kurumlar tarafından da uygulanması ve bu yolla hem BNGV® vizyonunun daha süratli biçimde gerçekleştirilmesi, hem de değişik kuruluşların yaratıcı katkılarıyla vizyonunun giderek zenginleşmesi anlamına gelmektedir.

İşte bu amaçlarla, BNGV®’nın bilgi ve deneyim birikimlerinin çeşitli kişi ve kuruluşlara, onların gönüllü ve/ya profesyonel amaçları doğrultusunda kullandırılması hedeflenmiştir. Bu sistem, bu sürecin kurallarını ( http://tinyurl.com/2qtoc9 )

BNGV® bilgi ve deneyim birikimleri şu 4 başlık altında toplanmaktadır:

• • Kuruluşundan bu yana tanımlayıp uyguladığı / uygulamakta olduğu projeler yoluyla edinilen bilgi ve deneyimler (örn. Ezbersiz Eğitim, Trafikte SÖZ , Bilim Çantası , BN Soruları, Politika Dokümanları, Düşünce Notları gibi)
  • Tanımlanan ve uygulanabilmesi için uygun mali veya sosyal koşulların oluşması beklenen projeler (örn. Milletvekili Güvencesi , Öğrenme Evi ® gibi)
  • BNGV® tarafından geliştirilen kavraşım’lar (konseptler) (örn. Sorun Çözme Kabiliyeti , Sorun Kimyası , Seçkin Tavır Ağları gibi)
  • BNGV®’nin bir STK olarak edindiği organizasyonel birikim (örn. Çalışma Kılavuzları , Örgüt içi Eğitim, çeşitli prosedürler gibi).

• Öğrenme Destekleri

Bu başlık altında, ÖğrEv® işlevlerinin etkililiğini artırabilecek destekler yer almaktadır. Bunlar bir çeşit katalizör olup kendi başlarına bir anlam taşımaktan çok, diğer öğrenme ürünlerinin değerlerini artırırlar.

• İşe alma taahhütleri

BNGV’nın anlaşma yapacağı kuruluşlar, (1.1.1)’de açıklanan i-HDK seminerlerine katılanlara, diğer bütün koşullar eşit olduğunda istihdam önceliği verceklerini taahhüt ederler. Bundan önceki yıllarda İstanbul’da ÖMer (Öğrenme Merkezi) adıyla yapılan çalışmada uygulanmış bir yöntemdir. Şöyle bir taahhüt metni söz konusudur:

“……….kuruluşu olarak insan kaynakları ihtiyaçlarımızın karşılanmasında, bir taahhüt sayılmamak kaydıyla eşitler arasında ÖMer katılımcılarını tercih edeceğiz.”

• Tanıştırma

Özellikle eğitimini yeni tamamlamış gençlerin sosyal çevreliri son derece dardır ve bu darlık gerek iş bulmalarında gerekse yaşam alanlarının sınırlarını genişletmede önemli bir güçlük yaratmaktadır.

ÖğrEv® çatısı altında düzenlenen ve iş insanı, sanatçı, siyasetçi, yazar gibi kesimlerden ünlü kişilerin katılacağı toplantılarda gençlerin bu kişilerle tanıştırılması sağlanır.

• Mentorluk

“İş” ve onun bir türevi olan “gelir”, geçerli bir meslekî bilgi-beceri aracılığı ile kazanılabilir. “Geçerli” bilgi-beceri, o an için piyasada ‘talep edilen’ bilgi-beceridir. Bir başka yer ve zamanda çok aranılan ve yüksek gelir ya da prestij sağlayabilen bir meslekî bilgi-beceri dalı/türü, o an ve o yer için işe yaramayabilir.

Ancak bir de, dalı/türü ne olursa olsun, her meslekî bilgi-becerinin icraında geçerli ve gerekli olan, daha temel “öz bilgi-ö zbeceri”ler, “bilinç ve/ya refleks” boyutuna ulaşmış tercih ve alışkanlıklar vardır. Bunlar, okul’dan ziyade, hayat pratiklerinde ve uygulama süreçlerinde öğrenilir ve pekişirler.

Yaşam ve iş ahlâkının gerektirdiği nitelikler, ruhsal-duyusal-duygusal ve bilişsel özellikler; yaratıcı düşünme -zaman ve insiyatif kullanma-değişme ve yenilenme vb. yetenek ve/ya beceriler bu türden öz bilgilerdir.

Geçerli bir meslekî bilgi-beceriyle iş ve gelir sağlayabilmiş, ve edindiği özbilgi-özbeceri birikimlerini aktarmayı bilen kişiler;

• Gençler, bu kişilerin sahip olduğu bilgi-beceri ve deneyim birikimine sahip olamadıkları için şu anda işsizdir. Bu birikimleri gençlerimizden bir –veya birkaçı- ile paylaşmak, onları yararlandırmak ister iseler?
• Mentorluğu ne yolla ve ne yoğunlukta yapabilecekleri bütünüyle kişilerin seçimlerine bağlıdır. Telefonla haftada birkaç dakika ayrılabileceği gibi, yüzyüze ve daha uzun süreli yol göstericilik de yapılabilir.
• Kişisel “Yaşam Alanları”nı geliştirmek isteyen gençler için bu kişilerin birikimlerinin hangi yönünün önem taşıdığının takdiri yine kişilerin kendilerine bağlıdır
• ÖğrEv® web sitesi

http://www.ogrev.org.tr/default.htm sitesi, her geçen gün zenginleşen içeriği ile ÖğrEv® üyelerinin hizmetindedir.

 

Öğrenme Evi (ÖğrEv®), içinde, çeşitli sorunların çözümü -ya da en azından iyi anlaşılması- amacıyla “Öğrenme Ürünleri”nin uygulandığı bir fiziki mekândır. ÖğrEv® ile ilgili daha geniş bilgiler http://www.ogrev.org.tr/ sitesinde mevcuttur.

“Öğrenme Ürünleri”, Beyaz Nokta® Gelişim Vakfı (BNGV) tarafından geliştirilmiş bir kavram olup, tüm sorunların bir dizi öğrenme yetersizliğinin bir araya gelmesinden kaynaklandığı ve insanın “kendi duyumsadığı” ihtiyaçlarını tüm doğal fiziksel, zihinsel ve ruhsal işlevleri gibi doğallıkla öğrenebileceği iddialarına dayanmaktadır. Bu doğal öğrenme sürecine yardımcı olabilecek yöntemlere ise “öğrenme ürünü” adı verilmiştir.

Kısacası: sorun = ∑ öğrenme yetersizliği şeklindeki bir formülle gösterilebilir.

Burada “öğrenme” deyimi ile kastedilen, bir konuya ait bilgilerin akılda tutulması değil, kalıcı bir davranış değişikliğinin gerçekleşmesidir.

Bir örnek vermek gerekirse, en yaygın sorunlardan birisi olan “işsizlik” ele alınabilir ve nelerin “öğrenilmesindeki” yetersizliklerin bir araya gelmesinden oluştuğu gösterilebilir.

İşsizlik = Doğru sorular sormayı öğrenmede yetmezlik

• Öğrenme ile işsizlik arasındaki ilişkileri farkedebilmeyi öğrenmede yetmezlik,
• Çeşitli (coğrafi) uzaklıklardaki ihtiyaçları öğrenmede yetmezlik
• O ihtiyaçları gidermenin olası düşük prestijlerine aldırmamayı öğrenmede yetmezlik
• İşler arasında kolay-zor farkı gözetmemeyi öğrenmede yetmezlik
• Düşük gelir sağlayabilen ihtiyaçlar halinde düşük gelirle -ama yaşam kalitesini düşürmeden- yaşayabilmeyi öğrenmede yetmezlik
• O bilgi ve becerilerin neler ve nasıl edinileceğini öğrenmede yetmezlik
• O bilgi-becerileri öğrenmede yetmezlik
• Yaşam alanının sınırlarını genişletebilmeyi öğrenmede yetmezlik
• Öğrenmeyi öğrenerek giderek daha tatminkar işler edinmeyi öğrenmede yetmezlik
• Alıştığı yerlerin dışında herhangi bir yerde yaşamını sürdürebilmek için zihinsel zincirlerinden kurtulmayı öğrenmede yetmezlik
• Bağımlılıklarını farkedebilmeyi öğrenmede yetmezlik
• Risk alabilmeyi öğrenmede yetmezlik.

Herhangi bir sorun, işsizlik sorununa benzer biçimde bir dizi “öğrenme” yetmezliğinin birleşimi haline getirilebilir.

Ama her “öğrenme yetmezliği” aynı yolla giderilemez ki!

Yine yukarıdaki işsizlik örneği ele alınırsa, her öğrenme yetmezliği’nin giderilmesi için farklı araçlar kullanılması gerekeceği görülecektir.

Örneğin, “bağımlılıklarını farkedebilme”, “zihinsel zincirlerinden kurtulabilme”, “yaşam kalitesini düşürmeden düşük gelirle yaşayabilme” gibi öğrenme konuları için “Toplu Öğrenme” adı verilen araçla daha iyi öğrenilebilirken; “yaşam alanının sınırlarını genişletebilmek” ise “Taahhüt Noterliği” adı verilen bir araçla daha kolay öğrenilebilir.

Diğer yandan, hemen tüm öğrenme ihtiyaçlarında “Öğrenme Kardeşliği”, “Agora”, “Beyaz Nokta® Soruları” adlı araçlar işe yarayacaktır.

İşte, Öğrenme Evi (ÖğrEv®) bu çeşitli öğrenme araçlarının uygulanabilmesi için gereken know-how’ların edinilebildiği, ÖğrEv®’e üye olmuş kişilerle birlikte uygulanabildiği ve dahası, kişilerin kendilerince yeni öğrenme araçlarının geliştirilip başkalarıyla paylaşılabildiği fiziki mekânlardır.

http://tinyurl.com/2722z7 ve http://tinyurl.com/22l652 adreslerinde ÖğrEv® içeriği hakkında ayrıntılar vardır.